De gulle gever, Kier Jans Bosch, werd geboren in 1825 te Nieuwe Pekela.

Hij was een zoon van Jan Alberts Bosch (landarbeider/landbouwer)  

& Renske Pieters de Jonge; die uit een bekende schippersfamilie kwam.

Als jongen ging Kier J. naar de Zeevaartschool en werkte in de landbouw;

hij zocht botten van het land (afkomstig uit stratendrek) en verkocht ze aan

een knopenfabriek in Veendam.

Vanaf 1849 was hij stuurman op diverse zeilschepen (kustvaarders) en zijn

standplaats was Farmsum.

In 1855 trouwde hij met Wietske Panman (doopsgezind); een boerendochter uit Ommelanderwijk. Uit dit huwelijk werden 4 kinderen geboren:

Renske, Hinderk, Trijntje en Jantina.  Renske en Trijntje stierven op jonge leeftijd.

In 1859 werd Kier J.Bosch schipper op de Schoener Galjoot “Wietska”, gebouwd

in 1856; 144 tonnen (= 77 lasten). Eigenaar/ Reder W.R.Meursing te Hoogezand.

Kier was lid van de Maatschappij “Tot nut der Zeevaart” te Veendam en voer met

vlagnummer 73. Ook zijn oudere broer Albert Jans Bosch was schipper en wel op de

Schoener Kof “Eendragt” en voer met vlagnummer 128. Reder H.H.Sinnige te Veendam.

De Fam.Bosch  vestigde zich in 1860 in een schipperswoning aan de Raadhuiskade

te Wildervank. Ze werden lid van de Gereformeerde Kerk en later werd Kier nog diaken.

In 1862 kwam“Wietska”in handen van Rederij J.K.Boon te Hoogezand.

Vanaf 1866 was Kier J.Bosch reder en schipper van de “Wietska” en lid van twee Collegies,

behalve te Veendam was hij ook lid van het Collegie “de Harmonie”te Wildervank, met vlagnummer 86. Hij verscheepte veel hout uit Rusland en dit maakte hem vermogend.

In 1871 overleed zijn vrouw Wietske op de leeftijd van 46 jaar.

In de periode 1872-1874 liet Kier J. een grote statige boerderij bouwen aan de Raadhuiskade, nadat  de schipperswoning was gesloopt.  In 1874 werd hij ook landbouwer.

Zijn broer Albert Jans Bosch  is dan nog enige tijd schipper en tevens reder van de “Wietska”

en vaart door met de vlag no.86 van het Veendammer Collegie, die ook op de “Eendragt”had gewapperd.

 In 1876 hertrouwde Kier met de 18 jaar jongere Henderkien Krans; een dochter van een timmerman in Wildervank. Uit dit huwelijk werden 4 kinderen geboren:

Het eerste kindje werd doodgeboren, daarna  kwamen Jan, Henderikus en Geziena.

In 1880 koopt Kier J. nog een tweede schip, de Schoener “Anna”, van Reder C. ten Horn

uit Veendam. Schipper werd A.M. de Jonge. 

Kier J. breidde zijn landbouwbedrijf gestadig uit en begon samen met zijn oudste zoon Hinderk een houthandel in de Zalmhaven te Rotterdam.

In 1886 “in storm en hoge zee, strandt de “Wietska” en het ging verloren bij Southend.

Ook de “Anna”werd van de hand gedaan.  Dit was het einde van hun zeilvaart.

Begin 1900 werd zoon Jan de opvolger op de boerderij.

Kier J. bouwde een herenhuis naast de boerderij; hij bezit dan 3 boerderijen.

DE KERK:

De kerk stond er financieel slecht voor.

- In 1877  bekostigde Kier J. Bosch de nieuwbouw van 6 armenhuizen.

- In 1883 betaalde hij de verbouw van het orgel en uitbreiding  kerk; met zijvleugels aan de galerij en banken, de aanschaf van een klok en de doopbekken.

- In 1903 schonk de Fam. Kier J. Bosch de kerk f 3.500,00 voor het bouwen van een nieuwe pastorie aan het Oosterdiep: ook stelde hij daarvoor de bouwgrond beschikbaar.

- In 1910 stelde hij voor om een nieuwe kerk te bouwen; de huidige Grote kerk.

De familie bekostigde ruim 1/3 (ca. f 8.500,00) van de bouwkosten en nam het honorarium

van Architect Tjeerd Kuipers voor hun rekening.

Ook heeft de familie de kerk, na de bouw, een nieuw orgel geschonken.

In 1910, tijdens de nieuwbouw van de kerk, overleed Kier Jans Bosch, na een bewogen en ondernemend leven, op de leeftijd van 85 jaar.

Met zijn 2 vrouwen en zijn vader ligt hij begraven op de begraafplaats  van de

Hervormde kerk; nu de “Margaretha Hardenbergkerk” te Wildervank.

De toezeggingen aan de kerk werden nadien uitgevoerd door zijn zonen Hinderk en Jan.

Bronnen:

-         Archief Geref.kerk Wildervank

-         Groninger Archieven.

-         Veenkoloniale Zeevaart.

-         Neerlands vloot en reederijen.

-         Lloyds.

Jan Nico Wilkens (medeschrijver van het boek over de Veenkoloniale Zeevaart)

en Rudolf Boer (archivaris Protestantse Gemeente Wildervank) hebben mij bijgestaan.

Bé Leffers.